چگونه استنادها را راستیآزمایی میکنیم
پاسخ هوش مصنوعی دادیار «اطلاعات حقوقیِ مستند» است. «مستند» در اینجا یک ادعای تبلیغاتی نیست — مرحلهای اجباری روی مسیر تولید پاسخ است که در ادامه دقیقاً توضیح داده میشود.
استناد چگونه ساخته میشود
مدل در متن پاسخ، استناد را با نشانهٔ ساختاریافتهٔ «نامقانون:شمارهٔماده» مینویسد، و این نشانهها فقط از نتایج ابزارهای جستوجو در پیکرهٔ قوانین برداشته میشوند — نه از حافظهٔ مدل. متن واقعی ماده پیش از نوشتن پاسخ بازیابی شده است.
ابزارهای جستوجو متن ماده را از پیکرهٔ دادیار بازیابی میکنند و مدل تنها نشانههایی را میتواند بازنویسی کند که در همان نتایج دیده است. این تفکیک عمدی است: دانستهٔ عمومی مدل میتواند در تحلیل به کار بیاید، اما اجازه ندارد به استناد تبدیل شود.
راستیآزمایی پس از تولید پاسخ
پس از آنکه پاسخ نوشته شد و پیش از آنکه به شما نمایش داده شود، هر نشانهٔ استناد دوباره در برابر متن قانون حل میشود. استنادی که به مادهٔ واقعی نرسد حذف میشود و شمارش آن روی همان پیام ثبت میگردد.
این مرحله بازبینیِ اختیاری نیست؛ روی مسیر نمایش قرار دارد و قابل دور زدن نیست. شمارش استنادهای حذفشده برای هر پاسخ نگهداری میشود و نشانهٔ پایش کیفیت است — اگر مدلی شروع به ساختن ماده کند، این عدد پیش از آنکه به شما برسد بالا میرود.
وقتی مبنای قانونی وجود ندارد
اگر جستوجو در پیکره به هیچ مادهٔ مرتبطی نرسد، پاسخ از پیش تعیینشدهٔ «مبنای قانونی نیافتم» نمایش داده میشود. دادیار در این حالت ماده نمیسازد و به دانستهٔ عمومی مدل تکیه نمیکند.
این رفتار عمدی است و هزینهاش را میپذیریم: نبودِ پاسخ صادقانهتر از پاسخی است که نمیتوان آن را به متن قانون بازگرداند. در موضوعات جدی، همینجا مسیر مشاوره با وکیل دارای پروانه پیشنهاد میشود.
منبع متن قانون و وضعیت اعتبار
متن قوانین از سامانهٔ ملی قوانین و مقررات (qavanin.ir) دریافت و پاکسازی میشود، و برای هر قانون وضعیت اعتبار — معتبر، منسوخ، منقضی — نگهداری میشود. قانونِ ازکارافتاده بهعنوان قانون جاری معرفی نمیشود.
قوانین منسوخ و منقضی در بازیابی وزن کمتری میگیرند و در نمایش، نشان وضعیت خود را همراه دارند. جایی که وضعیت یک مصوبه روشن نیست، همان ابهام گفته میشود؛ فرضِ «در حال اجراست» گذاشته نمیشود.