مطالب — صفحهٔ 4

دادگاه و دادرسی
حقالوکالهٔ وکیل؛ تعرفه، سقفها و آنچه قابل توافق است
حقالوکاله در دعاوی مالی پلکانی و بر مبنای بهای خواسته محاسبه میشود: تا پانصد میلیون ریال هشت درصد، تا دو میلیارد ریال هفت درصد، تا ده میلیارد ریال پنج درصد، تا سی میلیارد ریال چهار درصد و نسبت به مازاد سه درصد. سهم مرحلهٔ بدوی شصت درصد این رقم است.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۴ دقیقه مطالعه

دادگاه و دادرسی
هزینهٔ دادرسی؛ بر چه مبنایی حساب میشود و چه زمانی معاف میشوید
هزینهٔ دادرسی درصدی از بهای خواسته است و در هر مرحله نرخ متفاوتی دارد: در مرحلهٔ بدوی تا دویست میلیون ریال دو و نیم درصد و نسبت به مازاد سه و نیم درصد؛ در واخواهی و تجدیدنظر چهار و نیم درصد؛ و در فرجام، اعادهٔ دادرسی و اعتراض ثالث پنج و نیم درصد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۴ دقیقه مطالعه

چک، سفته و طلب
خسارت تأخیر تأدیه؛ از چه روزی، با چه نرخی
طبق مادهٔ ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی، خسارت تأخیر تأدیه وقتی تعلق میگیرد که موضوع دعوا دین و از نوع وجه رایج باشد، طلبکار آن را مطالبه کرده باشد، مدیون تمکن داشته و از پرداخت امتناع کرده باشد، و شاخص قیمت سالانه از زمان سررسید تا پرداخت تغییر فاحش کرده باشد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۴ دقیقه مطالعه

قرارداد و معامله
قرارداد مشارکت در ساخت؛ ریسکهایی که در متن دیده نمیشود
مشارکت در ساخت، اجتماع حقوق دو مالک در یک شیء به نحو اشاعه است. مهمترین ریسک آن در مادهٔ ۵۸۳ قانون مدنی نهفته است: هر شریک میتواند بدون رضایت شرکای دیگر سهم خود را جزئاً یا کلاً به شخص ثالثی منتقل کند، مگر آنکه قرارداد این حق را محدود کرده باشد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

چک، سفته و طلب
اعسار، ورشکستگی و تقسیط؛ سه پاسخ متفاوت به ناتوانی از پرداخت
ورشکستگی مخصوص تاجر یا شرکت تجارتی است و از توقف در تأدیهٔ دیون حاصل میشود. اعسار وضعیت شخصی است که جز مستثنیات دین مالی ندارد و قادر به تأدیهٔ دیون خود نیست. تقسیط، دعوای مستقلی نیست؛ نتیجهای است که دادگاه پس از احراز اعسار تعیین میکند.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

قرارداد و معامله
وجه التزام، خسارت و شرط فسخ؛ سه ابزار متفاوت در یک قرارداد
وجه التزام مبلغی است که طرفین از پیش برای تخلف تعیین میکنند و طبق مادهٔ ۲۳۰ قانون مدنی، دادگاه نمیتواند به بیشتر یا کمتر از آن حکم دهد. خسارت، جبران زیان واقعی است و اثبات میخواهد. شرط فسخ، حق برهمزدن قرارداد است و باید مدت معین داشته باشد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

قرارداد و معامله
وکالتنامهٔ بلاعزل و وکالت عادی؛ تفاوت در عزل، فوت و انتقال
وکالت عقدی جایز است و با عزل موکل، استعفای وکیل یا فوت و جنون هر یک از طرفین منحل میشود. بلاعزل بودن، تنها راه نخست را میبندد: شرط عدم عزل ضمن عقد لازم. فوت و حجر موکل همچنان وکالت را از بین میبرد، هرچند بلاعزل باشد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

قرارداد و معامله
بیعانه، پیشپرداخت و عربون؛ پولی که دادهاید چه اسمی دارد
قانون مدنی نامی به این پول نداده و حکم آن را به توافق طرفین سپرده است. بیعانه معمولاً بخشی از ثمن است و در فرض انحلال معامله مسترد میشود، مگر آنکه طرفین آن را وجه التزام قرار داده باشند. تعیینکننده، متن قرارداد است نه عنوانی که بالای آن نوشته شده.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

قرارداد و معامله
خیارات؛ قانون در چه مواردی اجازهٔ بههمزدن معامله را میدهد
قانون مدنی در مادهٔ ۳۹۶ ده خیار را برشمرده است: خیار مجلس، حیوان، شرط، تأخیر ثمن، رؤیت و تخلف وصف، غبن، عیب، تدلیس، تبعض صفقه و تخلف شرط. هر یک شرط تحقق خود را دارد و خیار شرط، تنها خیاری است که طرفین خودشان در قرارداد ایجاد میکنند.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

کار و بیمه
قرارداد کار؛ آنچه کارفرما نمیتواند از کارگر سلب کند
طبق مادهٔ ۸ قانون کار، شروط مندرج در قرارداد کار یا تغییرات بعدی آن تنها در صورتی نافذ است که برای کارگر مزایایی کمتر از امتیازات مقرر در قانون کار در نظر نگیرد. یعنی قانون کار یک کف است و توافق طرفین فقط میتواند از آن بالاتر برود.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

خانواده
شروط ضمن عقد نکاح؛ آنچه در سند ازدواج امضا میکنید
طرفین عقد ازدواج میتوانند هر شرطی که مخالف با مقتضای عقد نباشد در ضمن عقد نکاح یا عقد لازم دیگری بگنجانند. شروط چاپی سند ازدواج نیز تا وقتی امضا و انتخاب نشوند اثری ندارند؛ اعتبار آنها از همین قاعدهٔ کلی مادهٔ ۱۱۱۹ قانون مدنی میآید.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۵ دقیقه مطالعه

ملک و اجاره
قرارداد اجاره؛ هفت بندی که نبودشان بعداً گران تمام میشود
قانون روابط موجر و مستأجر پس از اصلاح سال ۱۴۰۳ خواسته است در هر قرارداد اجاره، مدت و مبلغ اجاره و مبلغ قرضالحسنه تصریح شود، قرارداد در سامانهٔ ثبت الکترونیک اسناد یا ثبت معاملات املاک ثبت گردد و با تأیید موجر و مستأجر و دو شاهد، کد رهگیری گرفته شود.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ — ۶ دقیقه مطالعه