کار و بیمه

حداقل دستمزد و مزایای قانونی ۱۴۰۵؛ جدول رسمی حقوق کارگران

مزد روزانه، حق مسکن، کمک هزینهٔ اقلام مصرفی، حق تأهل، حق اولاد و پایهٔ سنوات؛ هر رقم با مصوبه‌ای که آن را تعیین کرده، و حساب حقوق یک کارگر بدون سابقه.

— ۴ دقیقه مطالعه

در این نوشته
  1. جدول رسمی حقوق و مزایای ۱۴۰۵
  2. حقوق یک کارگر بدون سابقه چقدر می‌شود؟
  3. سطح‌های بالاتر از حداقل: ۴۵ درصد به‌علاوهٔ ۵۱۹٬۵۴۹ ریال
  4. اگر کارفرما کمتر از حداقل بپردازد
کارگری با کلاه ایمنی زرد روی داربست یک ساختمان در حال ساخت

جدول رسمی حقوق و مزایای ۱۴۰۵

شورای عالی کار حداقل مزد ۱۴۰۵ را در جلسهٔ ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ و «در اجرای مادهٔ (۴۱) قانون کار» تعیین کرد. حق مسکن را اما هیئت وزیران جداگانه تصویب می‌کند و حق اولاد را خود قانون تأمین اجتماعی تعیین کرده است. این جدول هر رقم را کنار مرجعش آورده است؛ همهٔ مبالغ به ریال و ناخالص‌اند، یعنی پیش از کسر حق بیمه و مالیات.

حقوق و مزایای قانونی کارگران مشمول قانون کار، از ابتدای ۱۴۰۵ (ریال)
قلممبلغمرجع
حداقل مزد روزانه۵٬۵۴۱٬۸۵۰بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵
حداقل مزد ماهانه (۳۰ روز)۱۶۶٬۲۵۵٬۵۰۰بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵
حق مسکن، ماهانه۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰تصویب‌نامهٔ هیئت وزیران، شمارهٔ ۹۲۳۴، ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵
کمک هزینهٔ اقلام مصرفی (بن)، ماهانه۲۲٬۰۰۰٬۰۰۰بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵
حق تأهل، ماهانه۵٬۰۰۰٬۰۰۰بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵
حق اولاد، برای هر فرزند، ماهانه۱۶٬۶۲۵٬۵۵۰مادهٔ ۸۶ قانون تأمین اجتماعی: سه برابر حداقل مزد روزانه
پایهٔ سنوات، روزانه (یک سال سابقه)۱۶۶٬۶۶۷بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵
۵٬۵۴۱٬۸۵۰ ریال
حداقل مزد روزانهٔ کارگران مشمول قانون کار در ۱۴۰۵، با قرارداد دائم یا موقتبخشنامهٔ تعیین حداقل مزد ۱۴۰۵ (شورای عالی کار، جلسهٔ ۲۴ اسفند ۱۴۰۴)، به گزارش دنیای اقتصاد، ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ —
۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال
حق مسکن ماهانهٔ کارگران مشمول قانون کار، از ابتدای فروردین ۱۴۰۵تصویب‌نامهٔ هیئت وزیران شمارهٔ ۹۲۳۴، ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ (جلسهٔ ۶ اردیبهشت) —
کمک هزینه مسکن کارگران مشمول قانون کار از ابتدای فروردین ماه سال ۱۴۰۵، ماهانه مبلغ سی میلیون (۳۰،۰۰۰،۰۰۰) ریال تعیین می‌شود.
تصویب‌نامهٔ هیئت وزیران، شمارهٔ ۹۲۳۴، ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵

حقوق یک کارگر بدون سابقه چقدر می‌شود؟

با جمع کردن اقلام جدول، حقوق ماهانهٔ یک کارگر تمام‌وقت که سابقهٔ کار ندارد، پیش از کسر حق بیمه و مالیات، این‌طور به دست می‌آید:

  • مجرد: ۱۶۶٬۲۵۵٬۵۰۰ مزد، به‌علاوهٔ ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ حق مسکن و ۲۲٬۰۰۰٬۰۰۰ کمک هزینهٔ اقلام مصرفی، می‌شود ۲۱۸٬۲۵۵٬۵۰۰ ریال.
  • متأهل: با ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ حق تأهل، ۲۲۳٬۲۵۵٬۵۰۰ ریال.
  • متأهل با دو فرزند: با دو بار ۱۶٬۶۲۵٬۵۵۰ حق اولاد، ۲۵۶٬۵۰۶٬۶۰۰ ریال.

این‌ها حداقل قانونی‌اند؛ کارفرما می‌تواند بیشتر بدهد، اما کمتر نه. مزد ماهانه در این حساب بر پایهٔ ۳۰ روز است.

سطح‌های بالاتر از حداقل: ۴۵ درصد به‌علاوهٔ ۵۱۹٬۵۴۹ ریال

برای کارگرانی که بیش از حداقل مزد می‌گیرند، بخشنامه قاعدهٔ دیگری دارد: مزد ثابت یا مزد مبنای روزانهٔ آن‌ها از ابتدای ۱۴۰۵، ۴۵ درصد به‌علاوهٔ روزانه ۵۱۹٬۵۴۹ ریال افزایش می‌یابد.

برای نمونه، کارگری که در ۱۴۰۴ مزد روزانهٔ ۶٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال داشته، در ۱۴۰۵ باید دست‌کم ۶٬۰۰۰٬۰۰۰ × ۱٫۴۵ + ۵۱۹٬۵۴۹ = ۹٬۲۱۹٬۵۴۹ ریال در روز بگیرد. در کارگاه‌هایی که طرح طبقه‌بندی مشاغل دارند، افزایش طبق دستورالعمل وزارت کار اعمال می‌شود و کارگاه‌ها می‌توانند با موافقت‌نامه، بیش از این هم افزایش دهند.

ماهیگیری که روی زمین نشسته و تور ماهیگیری را تعمیر می‌کند
حداقل مزد برای همهٔ کارگران مشمول قانون کار است، با قرارداد دائم یا موقت؛ از کارگاه ساختمانی تا کارگاه کوچک.عکس: Parastoo Maleki / Unsplash

اگر کارفرما کمتر از حداقل بپردازد

تبصرهٔ ۱ مادهٔ ۴۱ قانون کار صریح است: کارفرما نباید «به هیچ کارگری کمتر از حداقل مزد تعیین شده جدید» بپردازد و اگر بپردازد، «ضامن تأدیهٔ ما به‌التفاوت» است؛ یعنی باید تفاوت پرداختی با حداقل جدید را بپردازد.

مطالبهٔ این تفاوت، مثل دیگر اختلاف‌های کارگر و کارفرما، از راه ادارهٔ کار و هیئت‌های تشخیص و حل اختلاف است. پیش از شکایت، فیش‌های حقوقی، قرارداد و گردش حسابی را که حقوق به آن واریز شده جمع کنید؛ مسیر کامل را در راهنمای شکایت از کارفرما آورده‌ایم.

پرسش‌های پرتکرار

حقوق پایهٔ کارگر در ۱۴۰۵ چقدر است؟
حداقل مزد روزانه ۵٬۵۴۱٬۸۵۰ ریال است که بر پایهٔ ۳۰ روز، ماهانه ۱۶۶٬۲۵۵٬۵۰۰ ریال می‌شود. این رقم، بدون مزایا و پیش از کسر بیمه و مالیات است.
حق مسکن کارگران در ۱۴۰۵ چقدر است؟
ماهانه ۳۰ میلیون ریال (۳ میلیون تومان) از ابتدای فروردین ۱۴۰۵، طبق تصویب‌نامهٔ شمارهٔ ۹۲۳۴ هیئت وزیران به تاریخ ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵.
حق اولاد به فرزند سوم هم تعلق می‌گیرد؟
بله. قانون اصلاح قوانین تنظیم جمعیت و خانواده در ۱۳۹۲ همهٔ محدودیت‌های مبتنی بر تعداد فرزند را لغو کرد؛ برای هر فرزندی که شرایط مادهٔ ۸۶ قانون تأمین اجتماعی را داشته باشد، ماهانه سه برابر حداقل مزد روزانه پرداخت می‌شود.
حق تأهل به زن متأهل هم تعلق می‌گیرد؟
بله. بخشنامهٔ مزد ۱۴۰۵ حق تأهل را برای «کارگران متأهل (اعم از مرد یا زن)» ماهانه ۵ میلیون ریال تعیین کرده است.
پایهٔ سنوات ۱۴۰۵ چقدر است؟
برای کارگری که در ۱۴۰۵ یک سال سابقه دارد یا یک سال از آخرین پایهٔ سنواتش گذشته، روزانه ۱۶۶٬۶۶۷ ریال؛ یعنی حدود ۵ میلیون ریال در ماه.